Reklama

NIK: Kuleje ewidencja dróg zarządzanych przez samorząd terytorialny na Podkarpaciu

Opublikowano: pt, 26 mar 2021 09:17
Autor: | Zdjęcie: NIK

NIK: Kuleje ewidencja dróg zarządzanych przez samorząd terytorialny na Podkarpaciu - Zdjęcie główne

Jednostki realizowały zadania z opóźnieniem w stosunku do zakładanych na początku roku terminów inwestycji. | foto NIK

UDOSTĘPNIJ NA: UDOSTĘPNIJ NA:

Przeczytaj również:

Wiadomości Kuleje również planowanie inwestycji drogowych i kontrola stanu technicznego dróg i drogowych obiektów inżynierskich. Pandemia znacznie utrudniła realizację inwestycji, które mogą być bodźcem dla lokalnej przedsiębiorczości - zwraca uwagę Najwyższa Izba Kontroli.

Pod koniec 2019 roku sieć dróg publicznych zarządzanych przez gminne i powiatowe jednostki samorządu terytorialnego w województwie podkarpackim wynosiła 18,7 tys. km, w tym o nawierzchni twardej ulepszonej 13,8 tys. km (73,7%), o nawierzchni twardej nieulepszonej 0,9 tys. km (4,8%) oraz o nawierzchni gruntowej 4,0 tys. km (21,5%).

 

Sytuacja gospodarcza województwa podkarpackiego w ocenie ekspertów pogarsza się wskutek pandemii, dlatego niezbędne jest jej stymulowanie także poprzez utrzymanie ciągłości oraz inicjowanie nowych inwestycji publicznych w zakresie m.in. dróg samorządowych, co znalazło się w treści zadania postawionego przed jednostkami samorządu terytorialnego w Funduszu Inwestycji Lokalnych. Rząd zdecydował o niezatrzymywaniu polskich budów i utrzymaniu półtora miliona miejsc pracy. W 2020 r. nie zawieszono ani nie uszczuplono Programu Budowy Dróg Krajowych, Programu Budowy 100 Obwodnic, Krajowego Programu Kolejowego ani innych programów dofinansowujących inwestycje drogowe. W celu stymulacji gospodarki rząd zapowiedział wdrożenie Programu Inwestycji Publicznych (obecna nazwa: Rządowy Fundusz Inwestycji Lokalnych), w ramach którego przewidziano m.in. dodatkowe środki na drogi samorządowe.

 

Kontrola miała pomóc odpowiedzieć na pytania: czy jednostki samorządu terytorialnego województwa podkarpackiego prawidłowo przygotowują i realizują inwestycje drogowe oraz jaki wpływ na stan realizacji zadań zarządców dróg ma sytuacja epidemiologiczna.



Inwestycje dotyczące infrastruktury dróg gminnych i powiatowych bardzo mocno angażują lokalne przedsiębiorstwa, a potencjał jest ogromny - drogi zarządzane przez gminne i powiatowe jednostki samorządu terytorialnego (jst) stanowią aż 88,5% łącznej długości dróg publicznych w kraju. Tymczasem nierównomierność jej rozwoju wynika z koła zamkniętego przepisów - zachęcają one do remontu dróg utwardzonych, a drogi o nawierzchni gruntowej leżą odłogiem.

 

Zarządcy dróg prawidłowo rozdzielili zadania w zakresie inwestycji drogowych, niemniej np. zadania dotyczące opracowania dokumentacji projektowej, prowadzenia nadzorów inwestorskich, wykonywania przeglądów dróg i realizacji inwestycji drogowych były zlecane podmiotom zewnętrznym, co wynikało z braku odpowiedniego wykształcenia kierunkowego, uprawnień drogowych i doświadczenia zawodowego kadry jst.

 

Kontrola wykazała też, że podkarpackie jst nie realizowały rzetelnie wszystkich obowiązków dotyczących planowania i przygotowania inwestycji drogowych.

 

Wbrew nakazom wynikającym z ustawy o drogach publicznych nie opracowano planów rozwoju sieci drogowej oraz planów finansowania budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg. Wykluczyło to określenie priorytetów inwestycyjnych i potrzeb finansowych. Podejmowane działania miały charakter doraźny.

 

Zarządcy nie przeprowadzali obowiązkowych kontroli stanu dróg i drogowych obiektów inżynierskich, co wpływało na niższy stan bezpieczeństwa ruchu drogowego, ponieważ niemożliwa była weryfikacja stanu technicznego infrastruktury drogowej.

 

Zarządcy dróg nie prowadzili kompletnej i wiarygodnej ewidencji dróg, obiektów mostowych i przepustów: dane były nierzetelne i niespójne z innymi odpowiadającymi im danymi, ujętymi w ewidencji środków trwałych prowadzonej przez te same jst. W efekcie niemożliwa była rzetelna ocena realnych potrzeb w zakresie planowania robót i utrzymania administrowanych dróg.

 

Wynikało to m.in. z niedostatecznej kontroli zarządczej. Ale ważną przyczyną niezgodności danych ewidencyjnych jest też ustawowy nakaz prowadzenia ewidencji dróg, ograniczający ją wyłącznie do dróg publicznych. W efekcie zarządcy nie gromadzili w ogóle danych np. o liczbie i długości dróg niepublicznych. Drogi niepubliczne nie były objęte jakimikolwiek rejestrami, bo w ewidencji środków trwałych funkcjonowały jako działki bez prawidłowego oznaczenia użytku gruntowego.



Sprawozdania oparte na tej nierzetelnej ewidencji trafiały do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA). Zawierały one również niezgodne z ewidencją finansową wartości zrealizowanych robót. W ten sposób powstawała niewiarygodna informacja o stanie dróg publicznych.

 

Wybór wykonawców inwestycji następował zgodnie z regulacjami dotyczącymi zamówień publicznych, a zawierane umowy skutecznie zabezpieczały interesy inwestora publicznego.

 

Niektóre umowy zawierane z wykonawcami robot zawierały nieprawidłowości formalne, niewpływające na jakość inwestycji. W części umów nie wskazano terminów przeglądów gwarancyjnych, co wykluczało możliwość bieżącej kontroli stanu technicznego remontowanych lub przebudowywanych odcinków.

 

Jednak to, co udało się z inwestycji przeprowadzić, w oczywisty sposób poprawiło stan dróg w województwie. Nadzór nad realizacją robót drogowych najczęściej sprawowany był w sposób prawidłowy - pojedyncze nieprawidłowości obejmują np. potwierdzenia protokolarnego otrzymania dokumentacji, która nie została wytworzona podczas robót budowlanych i nie była przedłożona do tego odbioru (Urząd Gminy Solina).

 

Jednostki samorządu terytorialnego skutecznie też pozyskiwały środki na inwestycje drogowe, dzięki czemu wydatki na remont/przebudowę infrastruktury drogowej wzrosły w 2019 r. w stosunku do roku 2018. Największą pod względem wartości (38.029,8 tys. zł) inwestycją była budowa dwóch łączników wiążących drogi powiatowe z autostradą A-4, zrealizowana przez Zarząd Dróg Powiatowych w Dębicy.



Wskutek pandemii Covid-19 wszystkie skontrolowane jednostki samorządu terytorialnego doświadczyły problemów z realizacją zadań przypisanych zarządcy dróg oraz realizacji drogowych procesów inwestycyjnych. Jednakże tylko Gmina Przemyśl ograniczyła realizację zaplanowanych na ten rok inwestycji drogowych z uwagi na brak przyznania dofinansowania, gdyż środki te zostały przeznaczone na walkę z wirusem SARS-Cov-2. Pozostałe jednostki realizowały zadania z opóźnieniem w stosunku do zakładanych na początku roku terminów inwestycji.

 

Źródło: NIK

UDOSTĘPNIJ NA: UDOSTĘPNIJ NA:
wróć na stronę główną

ZALOGUJ SIĘ - Twoje komentarze będą wyróżnione oraz uzyskasz dostęp do materiałów PREMIUM.

e-mail
hasło

Nie masz konta? ZAREJESTRUJ SIĘ Zapomniałeś hasła? ODZYSKAJ JE

Komentarze (0)

Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.